ACC Vũng Tàu

TCVN 6397:2010 là tiêu chuẩn quốc gia quy định các yêu cầu an toàn về cấu tạo và lắp đặt cho thang cuốn và băng tải chở người, hoàn toàn tương đương với EN 115:1995 kèm sửa đổi 1:1998. Tiêu chuẩn này thay thế phiên bản 1998, tập trung bảo vệ người sử dụng trước các rủi ro tai nạn trong vận hành, bảo dưỡng và kiểm tra. Cùng ACC Vũng Tàu khám phá chi tiết để hiểu rõ hơn về tiêu chuẩn này.

1. Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6397:2010 là gì?  Ý nghĩa

Tiêu chuẩn này được xây dựng nhằm đảm bảo an toàn tối đa cho người sử dụng thang cuốn và băng tải chở người trong các công trình công cộng và thương mại.

• Định nghĩa và mục đích chính: TCVN 6397:2010 quy định các yêu cầu an toàn về cấu tạo, lắp đặt và vận hành thang cuốn cùng băng tải chở người, bao gồm cả kiểu bậc thang và kiểu băng. Mục đích là bảo vệ người và đồ vật khỏi rủi ro tai nạn trong quá trình sử dụng, bảo dưỡng và kiểm tra định kỳ.
• Phạm vi áp dụng cụ thể: Tiêu chuẩn áp dụng cho mọi thang cuốn và băng tải chở người lắp đặt mới, bao gồm cả loại phục vụ công cộng với tải trọng cao và vận hành liên tục. Phạm vi rộng giúp thống nhất chất lượng an toàn tại các trung tâm thương mại, nhà ga, sân bay và tòa nhà cao tầng.
• Các trường hợp không áp dụng: Không áp dụng trực tiếp cho thang cuốn và băng tải đã lắp đặt trước năm 2010, nhưng khuyến nghị áp dụng khi cải tạo hoặc nâng cấp. Đối với công trình cũ, cần điều chỉnh theo hiện trạng nếu không đáp ứng được một số kích thước.
• Ý nghĩa chuyển đổi tiêu chuẩn: Từ tiêu chuẩn Việt Nam cũ chuyển thành tiêu chuẩn quốc gia theo Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật, nâng tầm pháp lý và đảm bảo đồng bộ với tiêu chuẩn Châu Âu. Sự thay đổi này giúp Việt Nam hội nhập tốt hơn trong lĩnh vực thiết bị vận chuyển người.

2. TCVN 6397:2010 – Nội dung cốt lõi và yêu cầu an toàn chung

TCVN 6397:2010 đưa ra các quy định chi tiết từ bao che, lan can đến tay vịn, nhằm loại bỏ tối đa nguy cơ kẹt tay, ngã và tai nạn cơ học.

• Yêu cầu bao che toàn bộ bộ phận chuyển động: Tất cả bộ phận cơ khí chuyển động phải được bao che hoàn toàn bằng tấm không khoan lỗ hoặc tường vách, trừ phần bậc thang, tấm nền và tay vịn tiếp cận được. Quy định này ngăn ngừa nguy cơ kẹt tay chân hoặc quần áo vào các chi tiết chuyển động, đảm bảo an toàn cho người sử dụng và người bảo dưỡng.
• Cửa kiểm tra và cửa sập kiểm tra: Các cửa này chỉ được mở bằng chìa khóa chuyên dụng, có thiết bị đóng cắt an toàn để dừng thang khi mở cửa. Thiết kế này giúp người có trách nhiệm dễ dàng bảo dưỡng mà vẫn ngăn người không phận sự tiếp cận, giảm rủi ro tai nạn do vận hành sai.
• Lan can và tấm chắn dưới: Lan can phải đủ cứng vững chịu lực 900 N trên 0,5 m tay vịn, tấm chắn dưới thẳng đứng với khoảng cách tối thiểu 25 mm đến bề mặt bậc thang. Các yêu cầu này ngăn ngừa kẹt tay giữa lan can và bậc thang, đồng thời đảm bảo độ bền lâu dài trong điều kiện sử dụng liên tục.
• Yêu cầu về tay vịn chuyển động: Tay vịn phải chạy đồng bộ với bậc thang, sai lệch vận tốc không quá 2%, kéo dài ít nhất 0,3 m ngoài tấm lược. Thiết kế này giúp người dùng giữ thăng bằng an toàn, đặc biệt khi lên xuống ở tốc độ cao.

Xem thêm: Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5730:2008 là gì? những điều cần biết

3. Yêu cầu về bậc thang, tấm nền và tấm lược theo TCVN 6397:2010

Phần này quy định chi tiết cấu tạo bậc thang, tấm nền và tấm lược để đảm bảo an toàn khi chuyển tiếp và chịu tải.

• Kích thước bậc thang và tấm nền: Chiều cao bậc thang không vượt 0,24 m, chiều sâu ít nhất 0,38 m, chiều rộng danh nghĩa từ 0,58 m đến 1,10 m. Các kích thước này giúp người sử dụng di chuyển thoải mái, giảm nguy cơ vấp ngã và đảm bảo năng suất vận chuyển phù hợp với lưu lượng hành khách.
• Cấu tạo bề mặt bậc thang và tấm nền: Bề mặt phải có gân rãnh ăn khớp với răng lược, rãnh rộng 5-7 mm, sâu ít nhất 10 mm cho bậc thang. Thiết kế này đảm bảo răng lược ăn khớp tốt, ngăn ngừa kẹt chân hoặc vật dụng nhỏ khi chuyển tiếp từ sàn cố định sang thang.
• Yêu cầu thử nghiệm tĩnh và động: Bậc thang chịu lực 3000 N trên tấm thép 0,20×0,30 m mà võng không quá 4 mm; tấm nền chịu 7500 N trên 1 m². Các thử nghiệm này chứng minh khả năng chịu tải cao, đảm bảo an toàn khi đông người sử dụng cùng lúc.
• Tấm lược và ăn khớp: Răng lược phải ăn khớp sâu ít nhất 6 mm với rãnh bậc thang, khe hở tối đa 4 mm. Cấu trúc này giúp chuyển tiếp mượt mà, giảm nguy cơ kẹt giày dép hoặc vật dụng nhỏ gây tai nạn.

Xem thêm: Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN ISO 19011:2013

4. Yêu cầu về tay vịn và vùng xung quanh theo TCVN 6397:2010

Tay vịn và vùng xung quanh được quy định nghiêm ngặt để hỗ trợ người dùng và ngăn ngừa tai nạn khi lên xuống.

• Chiều cao và vị trí tay vịn: Tay vịn cao từ 0,90 m đến 1,10 m so với bề mặt bậc thang, kéo dài ít nhất 0,3 m ngoài tấm lược. Quy định này đảm bảo người dùng dễ dàng vịn tay, giữ thăng bằng từ khi bước lên đến khi bước xuống an toàn.
• Bảo vệ điểm vào tay vịn: Điểm thấp nhất tay vịn cách sàn 0,10-0,25 m, có thiết bị bảo vệ chống kẹt tay và đóng cắt dừng tự động. Các biện pháp này ngăn ngừa tai nạn phổ biến khi tay bị kéo vào khe tay vịn.
• Vùng xung quanh lối vào lối ra: Diện tích lối vào ít nhất 2,5 m chiều dài, rộng bằng khoảng cách giữa tay vịn, bề mặt nhám chống trượt. Khu vực này giúp hành khách di chuyển thoải mái, giảm ùn tắc và nguy cơ va chạm khi lên xuống.
• Chiếu sáng và bảo vệ vật cản: Cường độ chiếu sáng lối vào lối ra ít nhất 50 lx trong nhà, 15 lx ngoài trời; vật cản phải có tấm chắn cao ít nhất 0,30 m. Quy định này đảm bảo tầm nhìn tốt và giảm nguy cơ va đập vào vật cản tòa nhà.

5. Yêu cầu điện, phanh và nơi đặt máy theo TCVN 6397:2010

Phần điện và phanh được quy định chi tiết để đảm bảo thang hoạt động an toàn và dừng khẩn cấp hiệu quả.

• Nơi đặt máy và lối vào: Khoang máy phải kín, có lối vào cao ít nhất 1,8 m, diện tích chỗ đứng tối thiểu 0,30 m². Thiết kế này giúp người bảo dưỡng làm việc an toàn, tránh nguy cơ điện giật hoặc kẹt trong không gian hẹp.
• Thiết bị đóng cắt dừng: Phải có thiết bị đóng cắt dừng tại trạm dẫn động và bị dẫn, ngắt mạch khi mở cửa kiểm tra. Quy định này đảm bảo thang dừng ngay lập tức khi có sự cố, bảo vệ người bảo dưỡng và ngăn ngừa tai nạn.
• Yêu cầu phanh và tải trọng: Phanh phải chịu tải 5000 Pa trên diện tích mang tải, có hệ số an toàn cao. Phanh hiệu quả giúp dừng thang nhanh chóng khi mất điện hoặc sự cố, giảm nguy cơ tai nạn do trượt ngược.
• Chiếu sáng và thông gió khoang máy: Có hệ thống chiếu sáng cố định độc lập, ổ cắm điện và lỗ thông gió an toàn. Điều kiện này đảm bảo người bảo dưỡng làm việc dễ dàng, tránh nguy cơ điện giật hoặc ngạt khí trong khoang kín.

6. Câu hỏi thường gặp về TCVN 6397:2010

TCVN 6397:2010 áp dụng cho loại thang nào?

Tiêu chuẩn áp dụng cho thang cuốn và băng tải chở người lắp đặt mới, bao gồm cả kiểu bậc thang và kiểu băng, đặc biệt loại phục vụ công cộng với tải trọng cao.

Tại sao tay vịn phải kéo dài ngoài tấm lược?

Tay vịn kéo dài ít nhất 0,3 m ngoài tấm lược giúp người dùng giữ thăng bằng khi bước lên hoặc xuống, giảm nguy cơ ngã hoặc mất thăng bằng ở điểm chuyển tiếp.

Chiều cao bậc thang tối đa là bao nhiêu?

Chiều cao bậc thang không vượt quá 0,24 m, nhằm đảm bảo người sử dụng di chuyển thoải mái và giảm nguy cơ vấp ngã khi lên xuống.

Khoang máy có yêu cầu gì về an toàn?

Khoang máy phải kín, có lối vào cao ít nhất 1,8 m, thiết bị đóng cắt dừng và chiếu sáng độc lập để bảo vệ người bảo dưỡng khỏi rủi ro điện và cơ học.

TCVN 6397:2010 đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn cho thang cuốn và băng tải chở người tại Việt Nam, góp phần giảm thiểu tai nạn trong các công trình công cộng. Tiêu chuẩn cung cấp các yêu cầu kỹ thuật chi tiết, đồng bộ với tiêu chuẩn Châu Âu, giúp nhà sản xuất và chủ đầu tư tuân thủ nghiêm ngặt. Hãy đồng hành cùng ACC Vũng Tàu để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích khác.